Τετάρτη, 23 Μαΐου 2018

Βόλφγκανγκ Μύνχάου: Η Ιταλία μάς δείχνει πώς πεθαίνει η φιλελεύθερη δημοκρατία

© ft - Wolfgang Münchau : Italy illustrates the way to liberal democracy’s demise, 20.5.2018

«Η αυτάρεσκη αντιμετώπιση της ενδυνάμωσης των λαϊκιστών, με αποφυγή της αυτοκριτικής, είναι χαρακτηριστική αντίδραση των αποτυχημένων πολιτικών συστημάτων». Και «εάν για μεγάλο χρονικό διάστημα η φιλελεύθερη δημοκρατία αποτυγχάνει να αποφέρει οικονομική ευημερία για σημαντικό μέρος του πληθυσμού, τότε έρχεται το τέλος της· πεθαίνει μαζί με τους θεσμούς που έχει δημιουργήσει στη χρηματοοικονομική σφαίρα και στη σφαίρα της πραγματικής οικονομίας», γράφει ο Wolfgang Münchau.
Πριν λίγα χρόνια μερικοί θολά «αντισυστημικοί» ή και «μαρξιστές» (από εκείνους που φέρνουν στο νου το ανέκδοτο «ο Μαρξ στην Κοπεγχάγη αντί του Λονδίνου - ναί, συνέβη σε παράλληλο σύμπαν»), ισχυρίστηκαν ότι η Ελλάδα ήταν ο «αδύνατος κρίκος της αλυσίδας». Αυτό που ισχυρίστηκαν εκείνοι τότε, σε λάθος τόπο και λάθος χρόνο, ίσως δεν είναι τόσο τερατωδώς εξωπραγματικό για την Ιταλία τώρα, λόγω του μεγέθους της, της θέσης της στο στερέωμα της ΕΕ και της διασύνδεσής της στην παγκόσμια οικονομία, της διαρκούς οικονομικής κάμψης και μιας πολιτικής δυσλειτουργίας πολλών δεκαετιών. Ωστόσο το πραγματικό ζήτημα είναι τί είδους και ποιάς κατεύθυνσης αλλαγή θα έφερνε στον κόσμο τώρα μια θραύση στον ευρωπαϊκό «κρίκο» Ιταλία.
Σε αντίθεση με την αμήχανη σιωπή για τις εξελίξεις στην Ιταλία, που τηρoύν τώρα οικονομολόγοι της επικρατούσας Σχολής,  αυτάρεσκοι «κεντρώοι» του κομματικού συστήματος, μαζί τους και εκείνοι που είδαν την Ελλάδα το 2010-2015 ως χώρα-πειραματόζωο, ο Münchau σκιαγραφεί μια μελανή εικόνα της ΕΕ με ένα από τα μεγάλα ιδρυτικά μέλη της σε βαθειά κρίση. Αλλά προχωρεί και πιο πέρα, πέρα από το πεδίο της οικονομίας, ακριβώς τη στιγμή που αυτό μεταθέτει την κρίση του στο πεδίο της πολιτικής: Προβληματίζεται για το μέλλον της αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας όπως την ξέρουμε μετά τον τέλος του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, ενόψει διακυβέρνησης της μεγάλης νοτιοευρωπαϊκής γείτονος από σύμπραξη δυνάμεων ακραιφνώς ακροδεξιών και θολά «αντισυστημικών».
Δεν είναι πρωτοφανείς καταστάσεις. Αυτό που αποκαλούν «σύστημα» στην παραπλανητική Lib-Pop γλώσσα τους ηγεμονικές κοινωνικές δυνάμεις που θέλουν «να τα αλλάξουν όλα για να μείνουν όλα ίδια» (όπως στον Γατόπαρδο των Τζουζέπε Τομάζο Λαμπεντούζα και Λουκίνο Βισκόντι), αμφισβητήθηκε και άλλοτε - επιτυχώς - από τους πιο αδίστακτους «αντισυστημικούς» αυτής της κατηγορίας. Όμως, τι εμπεδώσαμε από το ιστορικό μάθημα της Βαϊμάρης ή του «αντισυστημικού» Μουσολίνι;
Γ. Ρ. 
 
Το να συγκρίνουμε τους σημερινούς λαϊκιστές και εθνικιστές με τους Ναζί και με τους φασίστες που έδρασαν πριν από 80 ή 90 χρόνια, δεν έχει νόημα. Ωστόσο, βλέπω πολύ πιο σαφείς παραλληλισμούς μεταξύ της πτώσης της γερμανικής Δημοκρατίας της Βαϊμάρης και της ευάλωτης κατάστασης στην οποία έχουν περιπέσει σήμερα οι φιλελεύθερες ελίτ της Ευρώπης. Μερικοί από αυτούς που υπερασπίζονται τώρα τη φιλελεύθερη τάξη πραγμάτων, κάνουν το ίδιο λάθος που έκανε, λόγου χάρη, το Γερμανικό Κόμμα του Κέντρου (Deutsche Zentrumspartei, DZP) στις αρχές της δεκαετίας του 1930, διότι υποτιμούν την τάξη μεγέθους της απειλής που αντιμετωπίζουν.
Ο Harold James, καθηγητής ιστορίας στο Πανεπιστήμιο του Πρίνστον, μας παρουσίασε πρόσφατα 10 λόγους για τους οποίους τα σημερινά πολιτικά συστήματα και η Δημοκρατία της Βαϊμάρης έχουν μερικά κοινά αυτοκαταστροφικά χαρακτηριστικά [Ten Weimar Lessons, στο Project Syndicate]. Ένας από αυτούς είναι η δύναμη του οικονομικού σοκ. Ένας άλλος είναι μια υπέρμετρη αισιοδοξία για την ισχύ των θεσμών και για την ικανότητα τους να προστατεύσουν το σύστημα.
Ο Matteo Salvini της Λέγκα, κεφάτος στο Κρεμλίνο με τον Πούτιν στο μπλουζάκι

Τρίτη, 22 Μαΐου 2018

Ο Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, ο Κέινς, ο Μαρξ και η χρηματοπιστωτική σφαίρα

του Γιάννη Μηλιού
 
© Τα Νέα - Γιάννης Μηλιός: Ο Κέινς, ο Μαρξ και η χρηματοπιστωτική σφαίρα, 19.5.2018

Η διαφορετική προβληματική των Μαρξ και Κέινς για το ρόλο της χρηματοπιστωτικής σφαίρας στον καπιταλισμό και για τη σχέση της με την «πραγματική οικονομία».
 
1. Ο Μαρξ και ο Κέινς του Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ
Στις 5 Μαΐου 2018 έκλεισαν 200 χρόνια από τη γέννηση του Καρλ Μαρξ. Στην τελετή που έλαβε χώρα στην πόλη Τριρ, τη γενέτειρά του, ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, μεταξύ άλλων, υποστήριξε: «Ο Καρλ Μαρξ ήταν ένας φιλόσοφος που έβλεπε στο μέλλον, είχε δημιουργικές προσδοκίες. Και σήμερα συμβολίζει πράγματα για τα οποία δεν ευθύνεται και τα οποία δεν προκάλεσε».
Σχεδόν δυο χρόνια νωρίτερα, στις 8 Νοεμβρίου 2016, ογδόντα χρόνια μετά την έκδοση της Γενικής Θεωρίας του Κέινς, ο κύριος Γιούνκερ, μιλώντας στο Collège d' Europe στην πόλη Μπριζ του Βελγίου, δήλωνε: «Μου αρέσει ο Κέινς διότι κάποτε είπε: ‟Οταν τα γεγονότα αλλάζουν, αλλάζω την άποψή μου”. Ως προς αυτή την αρχή παραμένω κεϊνσιανός. Είναι μια από τις μοναδικές αρχές του Κέινς […] που παραμένω πιστός σ' αυτόν».
Ο κύριος Γιούνκερ είναι καλός πολιτικός. Μπορεί να μιλάει για οτιδήποτε και οποιονδήποτε χωρίς να μπαίνει καθόλου στο περιεχόμενο και την ουσία όσων αναφέρεται. Και να υπαινίσσεται ότι τα πάντα θα μπορούσαν να αφομοιωθούν σε ό,τι ο ίδιος εκπροσωπεί. 

Τετάρτη, 16 Μαΐου 2018

Η παραίτηση του Προέδρου του Συμβουλίου Επικρατείας: Άργησε, άργησε πολύ

Το πιό ήπιο που μπορεί να ειπωθεί, είναι ότι η δήθεν αντίθεση του πρώην προέδρου του ΣτΕ στα μέτρα λιτότητας είναι υποκριτική.
Νοιάστηκαν ποτέ - ο ίδιος και όσοι δικαστές είναι ομοϊδεάτες του - για τις περικοπές μισθών των χαμηλόμισθων και των συνήθων εργαζομένων, στον ιδιωτικό και στον δημόσιο τομέα; Νοιάστηκαν για τους χαμηλοσυνταξιούχους - αυτούς με μόνον μία
(!) σύνταξη; Νοιάστηκαν για την ανεργία και μάλιστα για την μακροχρόνια ανεργία; Νοιάστηκαν που μόνον το 10 % των πραγματικών ανέργων δικαιούται επίδομα ανεργίας; Αλήθεια, για όλα αυτά, δεν προβλέπει καταρχήν το Σύνταγμα; Πόσο σοβαρά λαμβάνουν υπόψη οι μέχρι τώρα συνταγματικές ερμηνείες τους για τα επίχειρα της κρίσης το Άρθρο 22 ;
Νοιάστηκαν για την υποκλοπή του μέλλοντος των νεότερων συμπολιτών τους, από τους καλομαθημένους πριν την κρίση «κοινωνικά ισότιμους» αυτών των δικαστών; Βέβαια τα παιδιά, εγγόνια και δισέγγονα των καλομαθημένων δεν χρειάζεται να ανησυχούν.
Αυτοί δεν είναι που αναπροσαρμόζουν τους μισθούς τους και τις συντάξεις τους με το σύστημα Γιάννης κερνάει, Γιάννης πίνει; 
Αυτοί δεν υψώνουν ως τελευταίο αλλά άπαρτο οχυρό της φοροδιαφυγής, την όσο πιο στενή γίνεται ερμηνεία των νομικών διατάξεων περί παραγραφής φορολογικών υποθέσεων;
Σκέφτηκαν ποτέ πώς ασελγούν σε θεμελιώδεις επιταγές του Συντάγματος (π.χ. ισονομία, συμβολή του καθενός στα κοινά βάρη ανάλογα με τις δυνατότητές του), όταν με ακροβατικές ερμηνείες άλλων άρθρων, με επιχειρήματα τραβηγμένα από τα μαλλιά και με πολύ ταξικό μίσος για τους αδύναμους, «νομιμοποιούν» αυτά που εξυπηρετούν τον κοινωνικό τους περίγυρο και τους ίδιους;
Ο δικαστής Claude Frollo - «Παναγία των Παρισίων», Disney version

Δευτέρα, 14 Μαΐου 2018

Το φθινόπωρο του πλανητάρχη: Οι ΗΠΑ του Τραμπ και οι διεθνείς συμφωνίες για το Ιράν και για το κλίμα

Οι μονομερείς και μοναχικές πράξεις απόσυρσης των ΗΠΑ από σημαντικές διεθνείς συμφωνίες, πρόσφατα από τη συμφωνία για την μη ανάπτυξη πυρηνικών όπλων εκ μέρους του Ιράν, πέρισυ η αποχώρηση από τη Συμφωνία του Παρισιού για το Κλίμα του Πλανήτη, αντιμετωπίζονται από πολλούς, ακόμη και τώρα, ως εκδηλώσεις ισχύος της Αμερικής. Ίσως να εκλαμβάνονται ως εφαρμογή έμπρακτη, και με προοπτικές επιτυχίας, του δόγματος Τραμπ «να ξανακάνουμε την Αμερική μεγάλη». Μερικές φορές  οι αποσύρσεις παρομοιάζονται με παρελθούσες πράξεις επίδειξης δύναμης των ΗΠΑ, σε εποχές που οι όροι μονοπολικός κόσμος και πλανηταρχία είχαν πλήρη αντιστοιχία με την πραγματικότητα· όπως ήταν η στρατιωτική επέμβαση στους ενδογιουγκοσλαβικούς πολέμους της δεκαετίας του 1990. Είναι όμως έτσι;

Σάββατο, 12 Μαΐου 2018

Μήπως ο Μαρξ δεν κατάλαβε τι είναι καπιταλισμός;
Με την ευκαιρία των 200ών γενεθλίων του

του Τόμας Φίσερ
 
© Der Spiegel - Thomas Fischer: Marx, 219a, Gewalt Unangenehme Unordnungen, Teil Eins: Karl Marx, 12.05.2018
 
Φέτος εορτάζουμε τα 200ά γενέθλια του Καρλ Μαρξ. Γέμισαν οι αιθέρες του ελεύθερου Τύπου με έπεα πτερόεντα και με γραπτά που μένουν· ο θόρυβος που κάνουν μας φέρνει ζάλη. Από τα (δημοσιογραφικά) κείμενα που γράφτηκαν για τα γενέθλια του Μαρξ [5 Μαΐου 1818], διαλέγω δύο που βρήκα ενδιαφέροντα.
Ο κύριος καθηγητής Μάρτιν Ρόνχάιμερ (Martin Rhonheimer) του Ποντιφικού Πανεπιστημίου του Τιμίου Σταυρού στη Ρώμη (Pontificia Università della Santa Croce), χρησιμοποίησε μισή σελίδα της εφημερίδας «Frankfurter Allgemeine Sonntagszeitung» (FAS) της 6ης Μαΐου 2018 για να μας πει ότι ο κύριος Μαρξ κατασκεύασε μεν ένα αφήγημα περί καπιταλισμού, ωστόσο, o γερο-ανόητος δεν είχε καταλάβει τι είναι ο καπιταλισμός, επειδή «παρέβλεψε και παραγνώρισε τον επιχειρηματία»! Διότι, σύμφωνα με τον Ρόνχάιμερ, την αύξηση της παραγωγικότητας της εργασίας και επομένως την ευημερία στον κόσμο, την οφείλουμε «αποκλειστικά και μόνον» στα επιτεύγματα του επιχειρηματία!
Μπορεί κανείς να προσθέσει και άλλα πράγματα ως συμπλήρωμα: Ο Θωμάς Ακινάτης, ο γερο-χασομέρης, στα φημισμένα best-sellers που έγραψε το έτος 1250 μ.Χ., παρέβλεψε και παραγνώρισε την κεντρική μορφή του ιδιοκτήτη δούλων. Ακολουθώντας την λογική του Ρόνχάιμερ, την εκρηκτική αύξηση της ευημερίας στην Ευρώπη μεταξύ του 12ου αιώνα π.Χ. και του 12ου αιώνα μ.Χ., την οφείλουμε αποκλειστικά και μόνον στα επιτεύγματα των ιδιοκτητών σκλάβων· και χωρίς την δουλοκτησία, οι Βαυαροί με το ηλιοψημένο δέρμα ακόμη και σήμερα θα συνέχιζαν να τριγυρίζουν όλη μέρα γύρω από την ψηλή κορυφή των Άλπεων Τσούγκσπίτσε (Zugspitze) για να μαζεύουν άγρια ​​ραδίκια.
Και τι να πούμε για την δουλοπαροικία και την κεντρική μορφή του γαιοκτήμονα; Ούτε και γι' αυτόν δεν ήξεραν και δεν έψαξαν να μάθουν, άν και, μετά από 1200 χρόνια, κατάφερε να πάρει τη θέση των δουλέμπορου που τόση πολλή ευημερία είχε προσφέρει στον κόσμο. Ο μεγαλογαιοκτήμονας με τα λατιφούντια, που σήμερα, έχοντας τη φιλική υποστήριξη και της Γερμανίας, ανακτά την απεριόριστη εξουσία στη Βραζιλία και εξαθλιώνει το 90 % του πληθυσμού της χώρας του, ήταν ένας προφήτης της παραγωγικότητας και της ευημερίας. Ήδη στους καιρούς τους, οι κύριοι Καρλομάγνος και Πέτρος ο Μέγας γνώριζαν από τις μηνιαίες εκθέσεις των εξειδικευμένων στη δημοσιονομική λιτότητα οικονομολόγων τους, ότι αντί να ταΐζεις ένα κοπάδι δέκα χιλιάδων δούλων, είναι πιο παραγωγικό να έχεις δέκα χιλιάδες αγρότες δουλοπάροικους και από τα δέκα τους γογγύλια που βγάζουν από το χωράφι να τους παίρνεις μόνον τα πέντε.
Το νέο άγαλμα του Καρλ Μαρξ μπροστά στο πατρικό του σπίτι στη γενέτειρά του Trier, δώρο της Κίνας για τα 200ά γενέθλια

Τετάρτη, 2 Μαΐου 2018

Μιχάλης Παπαγιαννάκης

Από τους εκλεγμένους πολιτικούς της Αριστεράς μετά το 1980, εκείνος που με σταθερότητα και επιμονή έδειχνε τον άλλο δρόμο, αυτόν που δεν θέλησε να περπατήσει η ελληνική πολιτική ως όλον, ούτε η ίδια η Αριστερά, ήταν αναμφίβολα ο Μιχάλης Παπαγιαννάκης. 
Εκτός των άλλων, αγωνίστηκε πολύ για πράγματα που είναι συνεχώς μπροστά μας, καθημερινά και ανοίκεια, αλλά η ελληνική πολιτική τάξη φροντίζει να τα εξορίζει από τον δημόσιο διάλογο. Και ήταν Έλληνας Ευρωπαίος. Φεντεραλιστής. Αλλά πιο σημαντικό είναι το πώς έβλεπε την ένωση της Ευρώπης. Όλα αυτά, μαζί με το γεγονός ότι δεν είδε ποτέ την παρουσία του στην πολιτική ως πηγή προσωπικού οφέλους, δικού του ή άλλων, του χάρισαν πιστούς φίλους - όχι μόνον ιδεολογικά ταυτόσημους - και τον τίμησαν με πολλούς εχθρούς - όχι μόνον από την αντίπαλη πολιτική πλευρά.
Όσο μπόρεσε στον καιρό του, αυταπάτες δεν έτρεφε. Και εκτιμούσε δεόντως τα δεδομένα από σκληρό υλικό, «τους αριθμούς». Αυτό τον βοήθησε να βλέπει μακριά και του στοίχισε να μην είναι αποδεκτός από πολλούς «δικούς του» που δεν απόφευγαν τις ψευδαισθήσεις, μερικοί ενδεχομένως με καλές προθέσεις. Όμως στην πολιτική μετρά τελικά το αποτέλεσμα.
«Θα υπάρξουν σκληρότερες μορφές λιτότητας γιατί θα πρέπει να καλυφθεί αυτό το φοβερό έλλειμμα. Είμαστε σε πλήρη παράβαση με όλους τους κανονισμούς της Ε.Ε. Εκτός της απίθανης περίπτωσης που έχουμε ρυθμούς ανάπτυξης του 5% ή του 6%, που είναι όνειρα για τον ευρωπαϊκό καπιταλισμό» (συνέντευξη στην «Κυριακάτικη Αυγή», 5.9.2004, Σεπτέμβριος του 2004, πριν ακόμη σβήσει το ολυμπιακό όνειρο).
Ασφαλώς κανείς δεν μπορεί να ξέρει τι θα έλεγε και τι θα έκανε, άν ήταν παρών στα χρόνια μετά την τυπική εκδήλωση της κρίσης στην Ελλάδα το 2010. Το σίγουρο είναι ένα: Αν και οι ιδέες που εκπροσωπούσε ο Μιχάλης ηττήθηκαν κατά κράτος πολιτικά όταν ζούσε, οι «νίκες» αποδείχτηκαν στην πραγματικότητα πανωλεθρίες για τη χώρα. Και οι νικητές του χθες είναι σήμερα πεσμένοι κατάχαμα και ανυπόληπτοι.
Ωστόσο, όσοι τον γνώρισαν, ξέρουν καλά ότι άν ζούσε τώρα, δεν θα αισθανόταν καμμιά ικανοποίηση - πόσο μάλλον υπερηφάνεια, ή «να κάνει τον ήρωα πίσω από το γραφείο» - επειδή εκείνος ήταν διαφορετικός από τους άλλους και είδε προβλεπτικά το αδιέξοδο που παραμόνευε στον πολυπερπατημένο δρόμο. Θα ένοιωθε μόνον θλίψη. Αλλά θλίψη επανορθωτική, όχι παραίτηση χωρίς ελπίδα και αγώνα. Γιατί είναι επίσης σίγουρο, ότι άν ζούσε τώρα ο Μιχάλης Παπαγιαννάκης, θα ήταν «με τους πολλούς, όχι με τους λίγους». Με τους αδύναμους τώρα σε καιρούς κρίσης, όπως ήταν με τους παραγκωνισμένους σε καιρούς φούσκας τότε· όχι με τους πολυπροστατευμένους τώρα, όπως δεν ήταν τότε με τους πολυπριμοδοτημένους. Θα ήταν υπέρ της πολιτικής αντιπαράθεσης με ουσία, προς όφελος των κοινών, των δημόσιων, της Res Publica· όχι υπέρ της κοκκορομαχίας προς όφελος των πελατών, των παρεών και της όποιας προσωπικής πολιτικής στρατηγικής.
Και παραφράζοντας αυτό που ειπώθηκε αλλού για άλλους, άν ζούσε τώρα, ακόμη και οι μέλισσες θα ήταν βέβαιες ότι ο Παπαγιαννάκης είναι με το μέρος τους και όχι με τον άπληστο τρόπο του οικονομείν και του πολιτεύεσθαι που εξοντώνει μέλισσες και άλλα όντα, πριονίζοντας το κλαδί πάνω στο οποίο στηρίζεται και η δική μας ζωή.
Εννιά χρόνια μετά τον Μάιο του 2009, που πήρε από τη ζωή τον Μιχάλη Παπαγιαννάκη, αναδημοσιεύουμε μια από τις τελευταίες του συνεντεύξεις (στον Στ. Θεοδωράκη, Τα Νέα 28.2.2009), αποσπάσματα παλιότερης συνέντευξης στην Κυριακάτικη Αυγή (Σεπτέμβριος 2004, με την ευκαιρία της λήξης των Ολυμπιακών Αγώνων) και εκτενή αποσπάσματα από το άρθρο ενθύμησης «Ο δικός μας Μιχάλης», του «Ιού της Ελευθεροτυπίας».
Γ. Ρ.
  
1. Ο Μιχάλης Παπαγιαννάκης εξομολογείται όσα του δίδαξε η ζωή:  «Γερνώντας έγινα λίγο πιο εξτρεμιστής - Για να αλλάξει η ρότα της χώρας πρέπει να συνεργαστούμε»

Το ελληνικό κράτος δεν φαίνεται να συμφωνεί με αυτό [Έλληνας είναι όποιος γεννιέται ή «μεγαλώνει ανάμεσά μας», λέει ο Παπαγιαννάκης]. Εδώ αρνείται να δώσει την υπηκοότητα στα παιδιά των μεταναστών που γεννήθηκαν και μεγάλωσαν στη χώρα μας.  
Και γι΄ αυτό πρέπει να υπάρχει μια Αριστερά που να συγκρούεται σκληρά με αυτούς που χτυπάνε τις ελευθερίες, την ισότητα, τον ανθρωπισμό δηλαδή μιας κοινωνίας.
 
Υπάρχουν πάντως κάποιοι που λένε ότι το κόμμα σας δεν νοιάζεται για τίποτε, παρά μόνο για συγκρούσεις.
Ναι, το έχει κάνει ο Συνασπισμός και είναι λάθος. Γιατί Αριστερά δεν είναι μόνο σύγκρουση. Ο Συνασπισμός έχει στο DΝΑ του τη «συνεργασία» και τον «διάλογο». Και υπάρχουν προβλήματα που για να λυθούν απαιτούν ευρύτατες συσπειρώσεις. Αν κάποια στιγμή βάλουμε μυαλό και αποφασίσουμε να αλλάξουμε τη ρότα της χώρας, θα πρέπει να συνεργαστούμε. 

Τετάρτη, 18 Απριλίου 2018

«Μαλθακότητα», «δικαιωματισμός»; Παρακμή της Δύσης;
Ή «κοινωνία των πολιτών» χωρίς πολίτες;

Πολλά και διαφορετικά πράγματα στη Δύση, ευρωπαϊκή και αμερικανική, που συνοψίζονται με τους συνεκδοχικούς όρους «μαλθακότητα», «δικαιωματισμός» ή απλά και μονολεκτικά παρακμή, είναι έργο συνόλων ανθρώπων, ή έργο «μαζών» σύμφωνα με την ορολογία της Χάννα Άρεντ, που ανήκουν σε μια γενεά. Ή μάλλον σε δύο, ίσως και τρεις. Λέξη-κλειδί: Baby-boomers.
Πέρα από τα αφηρημένα σχήματα υπερπολιτικοποιημένων στοχαστών και σχολιαστών (λόγου χάρη G. Agamben - αλλά και η ημεδαπή Σ. Τριανταφύλλου στην ίδια κατηγορία ανήκει), γι' αυτά τα πράγματα έχει γίνει λόγος λιγότερο ιδεολογικός, άρα πιο περιεκτικός, από στοχαστές με αισθητήρες ιστορικο-κοινωνιολογικούς. Λόγου χάρη Μarc Mazower: Οι νέοι και η περιβόητη «γενιά του 1968» - Οι baby boomers κατέστρεψαν το μέλλον των παιδιών τους 
Και προπαντός οι κοφτερές αναλύσεις του Christopher Lasch για το πολιτισμικό πλαίσιο του ναρκισσισμού.
Αξίζει ίσως μια ματιά και στην ανάλυση του γερμανικής καταγωγής Αμερικανού δημοσιογράφου Hannes Stein, ο οποίος εισάγει στη συζήτηση για τις ημέρες και έργα αυτού του ναρκισσιστικού πλήθους έναν άλλο συνεκδοχικό όρο: «Woodstock» (εδώ, σε γερμανική γλώσσα). Kι αυτός - σαν τον Mazower - εισάγει με έμφαση την πτυχή της διαγενεακής ανισότητας, δηλαδή έλλειμμα αλληλεγγύης ακραίας μορφής, τυραννία εις βάρος των νεότερων γενεών, ιδιοτέλεια.
Έτσι ξαναμπαίνει επίμονα από το παράθυρο ο οικονομικός παράγων, όσο και άν πολλοί, με τους ψυχολογισμούς τους ή με την υπερπολιτικοποίηση των πάντων, πασχίζουν να διώξουν από την πόρτα τη σχέση που έχει με την οικονομία και με τις επακόλουθες νοοτροπίες όλο αυτό το έργο των «εξειδικευμένων χωρίς πνεύμα και ηδονιστών χωρίς καρδιά» (Μαξ Βέμπερ). Αυτοί αποφεύγουν να το δούν ως ιστορικό φαινόμενο, αναποδογυρίζουν τη σχέση αιτίας και αποτελέσματος και ρίχνουν όλη την ευθύνη στη «μαλθακότητα», στις «γενεές της λούφας». Έτσι καίνε και τα χλωρά μαζί με τα ξερά, αλλά αποενοχοποιούν τον εμπρησμό και σιωπούν για το εύφλεκτο υλικό: την εξέλιξη του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής και των κοινωνιών* μετά το 1970.

Παρασκευή, 13 Απριλίου 2018

Άγκνες Χέλλερ: «Ο Ορμπάν καταστρέφει την ψυχή της Ουγγαρίας»

© Der Spiegel - Ágnes Heller: «Orbán zerstört die Seele Ungarns», 12.04.2018

Ο Βίκτορ Ορμπάν νίκησε ξεκάθαρα στις εκλογές της Ουγγαρίας.* Η φιλόσοφος Άγκνες Χέλλερ φοβάται για το μέλλον της πατρίδας της. Προειδοποιεί για τις φιλοδοξίες του Ούγγρου πρωθυπουργού, οι οποίες θα μπορούσαν να θέσουν σε κίνδυνο ακόμη και την Ευρώπη ως όλον. Μια συνέντευξη με τον Keno Verseck του Spiegel.
 
SPIEGEL ONLINE: Κα Heller, στις βουλευτικές εκλογές στην Ουγγαρία συνέβη αυτό για το οποίο είχατε προειδοποιήσει. Ο Viktor Orbán νίκησε και πάλι με πολύ μεγάλη διαφορά και πιθανώς θα έχει και την πλειοψηφία των δύο τρίτων της Βουλής. Πώς σχολιάζετε το αποτέλεσμα των εκλογών;
Heller: Όποιος έχει πτυχίο μέσης εκπαίδευσης μπορούσε να το προβλέψει. Εάν υπήρχαν μόνον δύο λίστες αντιπολιτευόμενων κομμάτων και μόνον ένας υποψήφιος της αντιπολίτευσης στις μονοεδρικές εκλογικές περιφέρειες, θα μπορούσε ο Orbán να είχε νικηθεί. Αντί να κάνει αυτό, η αντιπολίτευση συζητούσε για τις ιδεολογικές διαφορές μεταξύ των κομμάτων της. Όταν οι ηγέτες της βρεθούν στη φυλακή, τότε θα μπορούν άνετα να μιλούν για τις ιδεολογικές διαφορές τους χτυπώντας στους τοίχους των κελλιών με συνθηματικό κώδικα.

Σάββατο, 31 Μαρτίου 2018

Γιαν-Βέρνερ Μύλλερ: Η πολιτική πόλωση είναι συνειδητό έργο των ελίτ. Ο ρόλος ΜΜΕ και κομματικών συστημάτων, η ανάγκη πολιτικής παιδείας

© Project Syndicate - Jan-Werner Müller: The People vs. Democracy?, 6.3.2018
αναδημοσίευση: Social Europe, 9.3.2018
  

[...] «Στις ΗΠΑ, η κομματική πόλωση δεν προέκυψε αντικειμενικά, ως αντανάκλαση συγκεκριμένων πολιτισμικών διαφορών. Τουλάχιστον εν μέρει, ήταν και είναι έργο μιας ελίτ που το προώθησε συνειδητά και σκόπιμα για να διασπάσει τη χώρα, και έτσι να προσφέρει πολιτικό πλεονέκτημα· μερικές φορές και για προσωπικό όφελος. Εκτός των άλλων, η πόλωση είναι και big business [...]
[...] Αυτά που σε πολλές χώρες είναι εμφανώς ελαττωματικά ή έχουν αποτύχει και χρειάζεται συστηματική ανασυγκρότησή τους, είναι τα συστήματα των Μέσων Επικοινωνίας και τα συστήματα των πολιτικών κομμάτων» [...]
O Jan-Werner Müller γράφει για τις ΗΠΑ, για το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα, για τον Ντόναλντ Τραμπ, για την Ουγγαρία, για την Πολωνία. Ωστόσο, εκτός από τα τοπικά και επιμέρους της εκεί πολιτικής, υπάρχουν τα παγκόσμια της εποχής μας και τα ακόμη πιο καθολικά και διαχρονικά κοινά μας - ως πολιτικών ζώων. Μιλά και για μας ο μύθος: Για την σημερινή Ελλάδα, της καταστροφικής πόλωσης, που προωθείται αμφίπλευρα, εσκεμμένα και συνειδητά· και για τον πόλεμο στα ελληνικά Μέσα Ενημέρωσης (αλλά και σε τοξικά, τάχα πολιτικοποιημένα «κοινωνικά» δίκτυα). Για Μου-Μούου που είναι ακριβώς ό,τι ο Μύλλερ αποκαλεί «μαζορέτες κομμάτων». Και ολιγαρχών, βέβαια.
Ας ανακαλέσουμε στη μνήμη και τις πολώσεις μας των προηγούμενων δεκαετιών, άν τις ξεχάσαμε. 
Γ. Ρ.

Το αποτέλεσμα των εκλογών στην Ιταλία, όπου οι λαϊκιστές και τα ακροδεξιά κόμματα ξεπέρασαν τις προβλέψεις των δημοσκοπήσεων, με πρότυπο την δίδυμη καταστροφή της Brexit στο Ηνωμένο Βασίλειο και της εκλογής του Ντόναλντ Τραμπ στις Ηνωμένες Πολιτείες, φαίνεται να στερέωσε και να αποσκλήρυνε μια συνήθη πεποίθηση των φιλελεύθερων: Γι αυτές τις καταστροφές φταίνε οι άνθρωποι που ψηφίζουν, λένε. Σύμφωνα με αυτή την άποψη, οι «συνήθεις πολίτες», είναι πολύ ανορθολογιστές και άσχημα ενημερωμένοι, και γι' αυτό κάνουν τρομακτικά άσχημες επιλογές. Κάποιοι προχωρούν ένα βήμα παραπέρα και καταλογίζουν στους πολίτες αυτούς συνειδητές, σταθερές προτιμήσεις για αντιδημοκρατικούς ηγέτες. Μάλιστα, ένα νέο βιβλίο μας βεβαιώνει ότι το πρόβλημα είναι ένα, οι άνθρωποι εναντίον της δημοκρατίας [Yascha Mounk: The People vs. Democracy. Why Our Freedom Is in Danger and How to Save It]

Παρασκευή, 23 Μαρτίου 2018

Τα πρωτογενή πλεονάσματα του μέλλοντός μας.
Ο “μαγικός αριθμός” 3,5 %

“Οι εποχές της οικονομικής ανόδου και όχι της πτώσης, είναι ο κατάλληλος καιρός για δημοσιονομική λιτότητα” (John Maynard Keynes, Collected Writings, 1937)
Το γιατί η Ελλάδα έγινε - από οικονομική και πολιτική άποψη - η πιο άρρωστη χώρα σε μιαν άρρωστη Ευρώπη (και Δύση), και γιατί, εδώ και αλλού, η αρρώστεια αυτή συνεχίζεται και παίρνει άλλες μορφές, αυτό “ποτέ, ποτέ, κανένα στόμα, δεν το `βρε και δεν το `πε ακόμα”.

H συνεχής αναφορά ειδημόνων και σχολιαστών στις μέλλουσες επιπτώσεις από τα συμφωνημένα με τους εταίρους και δανειστές υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα, μάλλον προκαλεί σύγχυση παρά διαφωτίζει για το τί μέλλει γενέσθαι αύριο και μεθαύριο. Αυτό συμβαίνει, γιατί στους σχολιασμούς αυτούς, ο μαγικός αριθμός 3,5 % ποτέ δεν συσχετίζεται με την μεταβαλλόμενη διεθνή και εγχώρια οικονομική συγκυρία, ούτε με τις ασκούμενες οικονομικές πολιτικές, στη χώρα ή διεθνώς.
Αλλά στην πραγματικότητα η πορεία του μακροοικονομικού όλου - όπως και κάθε μεμονωμένου οικονομικού φαινομένου - είναι “ακανόνιστη, ή για την ακρίβεια κυκλική”, κυματοειδής, με έντονες ανόδους και πτώσεις στο πέρασμα του χρόνου, όχι ομαλή και ευθύγραμμη. Διαρκώς ανεβοκατεβαίνει, όπως το κύμα στη θάλασσα, σε αντίθεση με τις πολιτικές και κοινωνικές νοοτροπίες που έχουν τρομακτικά μεγάλη αδράνεια και πολύ δύσκολα αλλάζουν. Οι  στατικές οικονομικές καταστάσεις (μια τέτοια είναι η οκτάχρονη παραμονή της ελληνικής οικονομίας σε αδιάκοπη, βαθειά ύφεση) κρατούν για χρονικό διάστημα μικρό για την ιστορική κλίμακα, συχνά όμως σημαντικό άν μετρηθεί με μέτρο την διάρκεια της ανθρώπινης ζωής· και έτσι, αυτό το βραχυπρόθεσμο δίνει ψευδή εικόνα και εξαπατά.
Αυτό, ασφαλώς το γνωρίζουν - ή οφείλουν να το γνωρίζουν - οι ειδήμονες της οικονομίας· τόσο οι μεν, που ως τεχνοκράτες υποκαθιστούν την πολιτική διαβούλευση με ψευδοεπιστημονικά δόγματα και συνταγογραφούν ανθυγιεινά φάρμακα δημοσιονομικής εξυγίανσης (με πολλές παρενέργειες, χρήσιμες για άλλους σκοπούς, αλλά με λίγες θεραπευτικές δράσεις), όσο και οι δε, που σχολιάζουν ή υποκαθιστούν την πολιτική αντιπολίτευση με εξίσου ψευδοεπιστημονικά ιδεολογήματα γεμάτα κοπανιστό αέρα. Όμως, είτε επειδή οι ιδεολογίες συχνά δεν τα πάνε καλά με την πραγματικότητα, είτε επειδή με τον ένα ή τον άλλο τρόπο η γνώση είναι αλληλένδετη και στενά συνδεδεμένη με τα ανθρώπινα ενδιαφέροντα (και συμφέροντα!), πάρα πολλοί, και από τις δύο ομάδες, βρίσκουν χρήσιμη την ψευδή εικόνα και τις ιδεοληψίες. Ή πείθουν τους εαυτούς τους ότι είναι χρήσιμη.
Η πορεία των πρωτογενών πλεονασμάτων και του δημόσιου χρέους στην Ελλάδα (1978-2009).
Από το έγκυρο Global Insight

Printfriendly

ΕΠΙΛΟΓΕΣ:
Αντρέϊ Αρσένιεβιτς Ταρκόφσκι

ΕΠΙΛΟΓΕΣ:<br>Αντρέϊ Αρσένιεβιτς Ταρκόφσκι
Πως η αγάπη επουλώνει τη φθορά του κόσμου

Enrico Berlinguer (1981):

Enrico Berlinguer (1981):
Η ηθική διάσταση στην κρίση της πολιτικής

Danilo Kiš:

Danilo Kiš:
Συμβουλές σε νεαρούς συγγραφείς, και όχι μόνον

Wolfgang Münchau

Wolfgang Münchau
Ο συντάκτης οικονομικών θεμάτων Βόλφγκανγκ Μύνχάου (Financial Times - Der Spiegel)

Predrag Matvejević:

Predrag Matvejević:
Ο Ρωσο-Κροάτης ανιχνευτής και λάτρης του Μεσογειακού κόσμου

Christopher Lasch

Christopher Lasch
Ο Φρανκφουρτιανός από τη Νεμπράσκα: Δικαιοσύνη & ελπίδα απέναντι στην ιδιοτέλεια των ελίτ

Azra Nuhefendić

Azra Nuhefendić
Η δημοσιογράφος με τις πολλές διεθνείς διακρίσεις, γράφει για την οριακή, γειτονική Ευρώπη

Βαλκανική Χερσόνησος, η όμορφη

Βαλκανική Χερσόνησος, η όμορφη
Όριο της Ευρώπης, οριακή Ευρώπη

Μάης του '36, Τάσος Τούσης

Μάης του '36, Τάσος Τούσης
Ο σκληρός Μεσοπόλεμος: η εποχή δοσμένη μέσα από τη ζωή ενός ανθρώπου - συμβόλου

Στον καιρό των τσιγγάνων και της μικρής Μαρίας

Ετικέτες

1968 αειφορία αντιπροσωπευτική δημοκρατία Αρχιτεκτονική Αυστρομαρξισμός Βαλκανική βιοποικιλότητα Βρετανία Γαλλία Γερμανία Γκράμσι Έθνος και ΕΕ Εκπαίδευση Ελεφάντης Ενέργεια Επισφάλεια Ευρωκομμουνισμός ΗΠΑ Ήπειρος Θ. Αγγελόπουλος Θεοδωράκης Θεσσαλονίκη Ιβάν Κράστεφ Ισπανία ιστορία Ιταλία Καζαντζάκης Κέϋνς Κίνα Κινηματογράφος Κλιματική αλλαγή Κοινοτισμός κοινωνική ανισότητα Κορνήλιος Καστοριάδης Κοσμάς Ψυχοπαίδης Λιάκος Α. Λογοτεχνία Μάνεσης Μάξ Βέμπερ Μάρξ Μαρωνίτης Μέσα «κοινωνικής» δικτύωσης Μεσόγειος Μεταπολίτευση Μιχ. Παπαγιαννάκης Μουσική Μπερλινγκουέρ Νεοφιλελευθερισμός Νίκος Πουλαντζάς Νίτσε Ο τόπος Οικολογία Π. Κονδύλης Παγκοσμιοποίηση Παιδεία Πολωνία Πράσινοι Ρήγας Ρίτσος Ρωσία Σεφέρης Σολωμός Σοσιαλδημοκρατία Σχολή Φραγκφούρτης Ταρκόφσκι Τσακαλώτος Τσίπρας Φιλελευθερισμός Φιλοσοφία Χαλκιδική Χέγκελ Χρήστος Γιανναράς Χριστιανισμός Acemoglu/Robinson Adorno André Gorz Azra Nuhefendić Balibar Brexit Carl Schmitt Christopher Lasch Claus Offe Colin Crouch Ernst Bloch Franklin Roosevelt Habermas Hannah Arendt Heidegger J. Augstein Jan-Werner Müller Jeremy Corbyn Laclau Le Corbusier Louis Althusser Marc Mazower Matvejević Miroslav Krleža Mudde Niels Kadritzke Otto Bauer Ruskin Streeck T. S. Eliot Timothy Snyder Ulrich Beck Ulrike Guérot Wallerstein Walter Benjamin Wolfgang Münchau Zygmunt Bauman

Song for the Unification (Zbigniew Preisner -
Elzbieta Towarnicka - Kr. Kieślowski) - youtube

Song for the Unification (Zbigniew Preisner - <br>Elzbieta Towarnicka - Kr. Kieślowski) - youtube
Ἐὰν ταῖς γλώσσαις τῶν ἀνθρώπων λαλῶ καὶ τῶν ἀγγέλων,
ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, γέγονα χαλκὸς ἠχῶν ἢ κύμβαλον ἀλαλάζον...
Ἡ ἀγάπη ...πάντα στέγει, πάντα πιστεύει, πάντα ἐλπίζει, πάντα ὑπομένει...
Νυνὶ δὲ μένει πίστις, ἐλπίς, ἀγάπη, τὰ τρία ταῦτα·
μείζων δὲ τούτων ἡ ἀγάπη (προς Κορινθ. Α΄ 13)

Ισραήλ - Παλαιστίνη: Στο τέλος της γης

Ισραήλ - Παλαιστίνη: Στο τέλος της γης
Νταβίντ Γκρόσμαν: Το πένθος του πατέρα και της Ιστορίας

Κουνκούς ή Δίας, ένας λευκός γάτος απο τη Μοσούλη

Κουνκούς ή Δίας, ένας λευκός γάτος απο τη Μοσούλη
Μια ιστορία προσφυγιάς, στη Λέσβο και στη Νορβηγία

Luka Lisjak Gabrijelčič: Χάννα Άρεντ, τα πρώτα χρόνια

Luka Lisjak Gabrijelčič: Χάννα Άρεντ, τα πρώτα χρόνια
Hannah Arendt, zgodnja leta (στο Razpotja - Σλοβενικά)

Αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής

Αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής
Erik Stokstad («Science»): New rice variety could feed the planet without warming it

Μανιτάρια, ένα σύγχρονο ελληνικό θαύμα

Μανιτάρια, ένα σύγχρονο ελληνικό θαύμα
Τα μικροκλίματα της Ελλάδας, εξασφαλίζουν μεγάλη βιοποικιλότητα μανιταριών (Βασιλική Χρυσοστομίδου, «Καθημερινή», αναδημοσίευση «Δασαρχείο»)

Zygmunt Bauman: «Ρευστές ζωές, ρευστός κόσμος, ρευστή αγάπη»

Zygmunt Bauman: «Ρευστές ζωές, ρευστός κόσμος, ρευστή αγάπη»
«Είμαι βραχυπρόθεσμα απαισιόδοξος αλλά μακροπρόθεσμα αισιόδοξος»

Zygmunt Bauman, Krzysztof Pomian, Marcel Gauchet, Michael Kazin

Zygmunt Bauman, Krzysztof Pomian, Marcel Gauchet, Michael Kazin
Ο 21ος αιώνας: Ένας κόσμος χωρίς την αριστερά (“Kultura Liberalna” - Πολωνία, αγγλικά)

Οι φλαμουριές ανθίζουν στο Σεράγεβο

Οι φλαμουριές ανθίζουν στο Σεράγεβο
Η λογοτεχνική δημοσιογραφία στα καλύτερά της - Azra Nuhefendić

K.S. Karol (1924 - 10 Απριλίου 2014), ο δημοσιογράφος - του Μικαέλ Λεβύ

K.S. Karol (1924 - 10 Απριλίου 2014), ο δημοσιογράφος   - του Μικαέλ Λεβύ
- «Με ποιανού το μέρος είστε, κύριε Κάρολ»; - «Είμαι με τον εαυτό μου»

Jürgen Habermas

Jürgen Habermas
¨Ολα τα κείμενα από το περιοδικό "Blätter für deutsche und internationale Politik"
(pdf, Γερμανικά)

Η Ρεïχανέχ Τζαμπαρί και οι νάρκισσοι

Η Ρεïχανέχ Τζαμπαρί και οι νάρκισσοι
Φιλελεύθεροι και «μαρξιστές» νάρκισσοι της «γενιάς του '68» στη Δύση, ποτέ δεν θα καταλάβουν γιατί προτίμησε το μνήμα για να μη παραιτηθεί από την αξιοπρέπειά της. Η αδιαφορία τους είναι φυσικό επακόλουθο της ιδεολογίας και της νοοτροπίας τους

«Σταθμοί του Σταυρού», μια ταινία του Ντίτριχ Μπρίγκμαν

«Σταθμοί του Σταυρού», μια ταινία του Ντίτριχ Μπρίγκμαν
Η Μαρία ανήκει και στους δύο κόσμους, αλλά και σε κανέναν από αυτούς. Οὐ γὰρ ἔχομεν ὧδε μένουσαν πόλιν. Αντεπεξέρχεται όσο καλύτερα μπορεί στις απαιτήσεις των μεν και των δε, χωρίς να διστάζει να στηλώσει το κορμάκι της όταν διακυβεύονται οι αρχές της. Δε θέλει να τη φωτογραφίζουν, να την αναγκάζουν να ακούει ποπ μουσική, να λέει ψέματα, να αφίσταται των αξιών της. Δεν είναι ψόφιο ψάρι· πάει ενάντια στο ρεύμα. Θα θυσιάσει τη ζωή της για να μιλήσει επιτέλους ο τετράχρονος αδερφός της, που αρχίζει να θεωρείται αυτιστικός από ιατρούς και οικογένεια : μόλις ξεψυχήσει, ο αδερφός της αρχίζει να μιλάει - του Ν. Ράπτη

Ρούντι Ντούτσκε, Ραλφ Ντάρεντορφ (Φράϊμπουργκ, 1968 - H «επί της στέγης του αυτοκινήτου συνομιλία»)

Ρούντι Ντούτσκε, Ραλφ Ντάρεντορφ (Φράϊμπουργκ, 1968 - H «επί της στέγης του αυτοκινήτου συνομιλία»)
Ο ήπιος επαναστάτης χωρίς δόγμα με τον φιλελεύθερο υποστηρικτή της κοινωνικής δικαιοσύνης και του Κέϋνς - Υπερβάσεις «φραγμάτων» σε μια εποχή που η Πολιτική γραφόταν με κεφαλαίο «Π»

The Roosevelt Institute

The Roosevelt Institute
Ελεωνόρα και Φραγκλίνος Ρούσβελτ - Πολιτική για καιρούς οικονομικής κρίσης

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας
«Χριστούγεννα με τον Κοκκινολαίμη – Το Αηδόνι του Χειμώνα»

Jean Monnet's Brandy and Europe's Fate

Jean Monnet's Brandy and Europe's Fate
Οι οραματισμοί του Ζαν Μονέ για την ενωμένη Ευρώπη και η αντιμετώπιση της κρίσης
- του Strobe Talbott (The Brookings Essay)

Georg Trakl (1887-1914) - Ένας οδοιπόρος στον μαύρο άνεμο

Georg Trakl (1887-1914) - Ένας οδοιπόρος στον μαύρο άνεμο
Η ποίηση στα σκοτεινότερά της και στα καλύτερά της
Εισαγωγή, σημειώσεις, σχόλια, μετάφραση: Ιωάννα Αβραμίδου

Παναγιώτης Ιωακειμίδης: Πολιτική εξουσία και ζώα

Παναγιώτης Ιωακειμίδης: Πολιτική εξουσία και ζώα
Ένας ρόλος για τα κατοικίδια στους χώρους της εξουσίας

Ο εκ των υστέρων αποχαιρετισμός στον Λουκάνικο, κατά κόσμον Θόδωρο
(πέθανε τον Μάïο του 2014)

Ο εκ των υστέρων αποχαιρετισμός στον Λουκάνικο, κατά κόσμον Θόδωρο <br>(πέθανε τον Μάïο του 2014)
Ο σκύλος - σύμβολο μιας σκληρής εποχής, η προσωπικότητα του 2011 (Time)

Φιλιά εις τα παιδιά

Φιλιά εις τα παιδιά
Ένα κομμάτι Θεσσαλονίκης του χθές και του σήμερα

Street Art Utopia

Street Art Utopia
We declare the world as our canvas

Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας & Ανάπτυξης:
Γιατί μεγαλώνει διαρκώς η κοινωνική ανισότητα

Christopher Lasch

Christopher Lasch
Ο καταναλωτισμός υπονομεύει τις αξίες της σταθερότητας και της αφοσίωσης, προπαγανδίζει
την καταστροφή της οικογενειακής ζωής

Jürgen Habermas - αφιέρωμα στο περιοδικό Esprit, 8/9-2015 (γαλλικά)

Jürgen Habermas - αφιέρωμα στο περιοδικό Esprit, 8/9-2015 (γαλλικά)
Βλέπει τον εαυτό του ως κοινωνιολόγο κυρίως, όμως είναι και ο «τελευταίος φιλόσοφος» - τι ζητά η φιλοσοφία σ' αυτούς τους δύσκολους καιρούς;

Ενρίκο Μπερλινγκουέρ

Ενρίκο Μπερλινγκουέρ
Hθικολόγος, συντηρητικός, εργατιστής, προπαγανδιστής της λιτότητας;¨Η επικριτής του καταναλωτισμού και της σπατάλης, για μια άλλη πολιτική ηθική, για τον "μικρό" πολίτη;

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας
«Χριστούγεννα με τον Κοκκινολαίμη – Το Αηδόνι του Χειμώνα»

Ψηλά στην Πίνδο, στο Περτούλι

Ψηλά στην Πίνδο, στο Περτούλι